Bernard ter Haar

dachten we dat Amerika onze bondgenoot was. En nu wil Amerika ons eigenlijk tot een fazalstaat maken. Dat willen we natuurlijk niet, want dan... onze principes van rechtsstaat, democratie, die raken we kwijt.

Maar ja, hoe komen we dan los van die Amerikanen? Want we zijn afhankelijk van ze vanwege de defensie. We kopen onze tanks, boten, vliegtuigen daar. Ze geven ons de beschermende paraplu in NATO-verband. En erger nog...

Je kent al die grote techbedrijven, Microsoft, Google. Die leveren ons heel veel nuttige services, waaronder de cloud. Maar de Amerikanen hebben een wet, een act, zoals ze dat noemen. En dan kunnen ze ons op zwart zetten. Ja, en dat maakt het wel verdomme kwetsbaar. Want als je dan boos bent op Trump als hij Groenland wil hebben... dan zegt hij nou, als ik het niet krijg, zet ik jullie gewoon op zwart.

een eigen industrie opbouwen. Dat kost geld. Dat betekent dat we geen Amerikaanse spullen meer kopen... geen Amerikaanse vliegtuigen... maar Europese vliegtuigen uit Zweden of uit Frankrijk. Dat we een eigen cloud-industrie op gaan bouwen. Maar ja, dat kost tijd. En we hebben ook niet zoveel van die zeldzame aardmetallen... die in jouw smartphone zitten, in jouw computer. Dus daar moeten we zuiniger op zijn...

En als we exporteren nu ook veel van de gerecyclede materialen, toch? Ja, die brengen we als schoot weg naar China... en die haalt het dan weer uit elkaar. Dus zij zeggen ervoor, als we nou eens beginnen... die spullen, dat schoot, zelf uit elkaar te halen... want die metalen, die blijven goed. En dan kunnen we ze hergebruiken... en dan zijn we gewoon minder afhankelijk van de buitenwereld. Dus het vraagt een omslag, dat weten we ook al wel langer. Het gebeurt toch niet echt. Hoe komt dat dan?

omdat het geld kost. Ja, dat vinden we moeilijk. En dat vinden we heel moeilijk. A, we maken nog steeds niet graag ruzie met die Amerikanen... want we hebben ze nodig nog voorlopig tegen de Russen. Ze kunnen ons op zwart zetten als we niet doen wat ze willen. En twee, het gaat welvaart kosten... en het levert ook ongemakkelijke beslissingen op. Bijvoorbeeld, misschien moeten we Tata Steel in IJmuiden wel openhouden...

En dat kost geld, subsidies en de overlast die je de bevolking geeft. Maar ja, voor de Europese onafhankelijkheid wil je dat. Je zult de gezondheidszorg moeten versoberen om geld te steken in defensie. Dus het levert allerlei ongemakkelijke keuzes op waar je geen kiezers mee wint. Gaat het dan wel lukken? Hoe kijken die onderzoekers van deze denkring daar nu?

Ze zijn heel somber. Ze zeggen, er is geen winkelperspectief. Want ja, hoe ga je het verkopen? Ja, jij moet Made in Europe kopen, maar dat is wel veel duurder. Nou, dat gaat niemand doen. Zij waren pessimistisch, behalve dat ze zeiden... misschien is Groenland, als Trump echt doorzet en Groenland inpikt... misschien wordt Europa dan echt wakker en denken ze...

Ja, who's next? Naar Groenland is het dan Noorwegen? Is het dan IJsland? Dus zij zeiden, als Trump maar doorgaat met wat hij nu doet... misschien wordt Europa dan wakker. Noodbreekt wet. Noodbreekt wet. En onder druk wordt alles vloeibaar.