Elfanie toe Laer

Dat het mogelijk zo ver moet komen, maakt TAP Apisai boos. De geboren Tuvaluan werkt voor het Australische Hole Contracting... dat de kust verstevigt en land wint. We dragen nauwelijks iets bij aan klimaatverandering... maar zitten hier wel met alle gevolgen, vertelt Apisai... terwijl achter hem grote graafmachines zand scheppen. De landen die de problemen veroorzaken... moeten hun verantwoordelijkheid nemen. Alleen zij kunnen ons redden.

Hij geeft een rondleiding op de acht hectare aan nieuw land... die het afgelopen jaar is gebaggerd. De felle zon weerkaatst op witte zandzakken... die metershoog zijn opgestapeld. Samen vormen ze de nieuwe kustlijn... die tientallen meters verder ligt dan de oorspronkelijke kust. Abisai wijst naar het uiteinde van een kilometerslange pijpleiding. Met een enorme kracht vliegt er water en zand uit...

Het schip dat je daar in de lagune ziet is zo krachtig... dat we elke dag 3000 kubieke meter zand door de leiding kunnen pompen. Het gewonnen land is 6 meter 10 hoog. Volgens Apisay is dat genoeg om de stijgende zeespiegel... en extreme stormvloeden te kunnen weerstaan.

De Tuvaluanse ingenieur heeft met zijn brede schouders... witte baard en zware stem een stoere uitstraling. Maar onderhuids spelen ook bij hem de zorgen over de toekomst. Helemaal sinds hij zelf in Nieuw-Zeeland en Australië heeft gewerkt. Voor jonge landgenoten is dat een droom. Maar, zegt Abisai, je voelt je er eenzaam en incompleet... omdat je langzaam je identiteit verliest. Iedereen is daar zo individualistisch...

Hier leef je weliswaar in kleine huizen en met minder... maar mensen letten op elkaar en delen alles. Alleen hier ben ik echt gelukkig. Zijn landwinningsproject wordt begeleid door UNDP... het ontwikkelingsprogramma van de Verenigde Naties. Het Green Climate Fund financiert 36 miljoen. Tuvalu zelf betaalt 2,9 miljoen.

Tunga, Kiribati, Samoa en andere eilanden in de Stille Oceaan mikken op soortgelijke projecten. Voor bedrijven als Hull Contracting is dat een enorme kans. Ons baggerschip komt uit Australië, maar die is daar al tien jaar niet meer aangemeerd, vertelt Cameron Hull via een videoverbinding vanuit zijn kantoor in Queensland. Zijn schip en bemanning varen de hele Stille Oceaan over.

We bouwen nu ook een zeewering bij de Marshall-eilanden en hebben nog veel andere projecten in het vizier. Niet alleen bedrijven hebben baat bij klimaatadaptatieprojecten. De landen die ze financieren zien er een kans in om de banden aan te halen in een gebied dat geopolitiek steeds belangrijker wordt. Australië doneert jaarlijks tientallen miljoenen dollars aan Vanuatu en ook China is er volop aanwezig.

Zo breidt het Chinese staatsbedrijf Shanghai Construction Group er een haven uit. En legt de Huawei al 100 kilometer glasvezel aan in de hoofdstad Port Villa. Op het eerste gezicht zijn dat civiele projecten, maar onderzoekers waarschuwen voor een militaire agenda. Ze wijzen naar de twee Chinese oorlogsschepen die eind 2024 aanmeerden in Vanuatu.

Cameron Hall ziet dat westerse landen worstelen met de concurrentie. Zo winnen Chinese staatsbedrijven aanbestedingen omdat ze spotgoedkoop zijn. Denk aan totaalbedragen waar wij niet eens de diesel voor het baggeren van kunnen betalen. Het Westen heeft daarom een andere tactiek. De focus ligt veel meer op de lange termijn, zoals het opleiden van de mensen op de eilanden.

Zo kunnen ze via projecten bijvoorbeeld zelf met graafmachines werken. En tientallen Tuvaluanen zijn nu zelfs bij ons in dienst. China probeert met aanlokkelijke projecten ook Tuvalu voor zich te winnen. Maar dat houdt vast aan decennialange diplomatieke banden met Taiwan. In het land staat een van het handjevol ambassades dat Taiwan wereldwijd heeft.

Internationaal samenwerken wordt voor ons steeds moeilijker, vertelt de Taiwanese ambassadeur Andrew Lin, die een fleurig lokaalhemd draagt. Tuvalu en Taiwan zijn vrienden in nood die elkaar helpen. We hebben het 4G-netwerk aangelegd, steunen de eilanden om ze weerbaarder te maken en doneren jaarlijks 12 miljoen dollar. In ruil daarvoor krijgt Taiwan erkenning als soevereine staat.

Tuvalu geeft ons een stem en steunt ons zo op het internationale toneel. De meeste Tuvaluanen zijn helemaal niet bezig... met een geopolitieke agenda of commerciële kansen. Terwijl de dochters van Florida Mamu TikTok-dansjes filmen... gaan haar gedachten naar het leven in Australië.

Ze maakt zich zorgen over het vinden van een nieuw huis en werk. Hier gooien we ons visnet uit en hebben we eten, zegt ze. We hebben geen idee hoe we daar gaan overleven. Dit huis, onze cultuur en manier van leven... willen we eigenlijk helemaal niet achterlaten. Maar we doen het zodat de kinderen iets van hun leven kunnen maken. Dit was het luisterverhaal van het FD.

Vond je dit nou leuk en interessant? Abonneer je dan vooral. Dan krijg je volgende week automatisch een nieuw verhaal in je feed.