Erik van Rein

Nou, niet bij PostNL zelf. Daar willen ze er nog niets over zeggen. Behalve dan dat het postbedrijf kleiner zal worden. Er zullen minder postbezorgers zijn. De vakbonden doen wel aan inschattingen. En die zeggen dat er zo'n 2.000 tot 3.000 postbezorgers minder nodig zijn. Straks als het postbedrijf kleiner zal worden. Omdat PostNL straks de post vanaf juli in twee dagen mag gaan bezorgen. In plaats van één dag. En zij zijn ook enigszins ingevoerd. Want ze zijn aan het praten over dat sociaal plan.

Ja, klopt. Omdat het om best wel een omvangrijke reorganisatie gaat, waarin ook heel veel anders wordt. Roosters moeten worden aangepast en er vindt vooral een grote verandering plaats in het aantal postophaalpunten voor de postbezorgers. Dus de plekken waar die bezorgers hun post ophalen voordat ze de wijk ingaan. Dat zijn er nu zo'n 2300 en daar gaan er duizend van verdwijnen.

Dus dat betekent dat de postbodes in veel gevallen wat verder moeten fietsen... of een andere route krijgen. En dat er dus ook minder postbodes straks nodig zijn bij PostNL. En daar wil PostNL zelf dus nog niet heel veel over kwijt... maar je hebt wel PostNL gesproken, ook de CEO zelf...

Ja, klopt. Pim Berendsen geeft wel toe dat dit een hele grote operatie is. Voor PostNL echt wel de grootste aanpassing in tien jaar tijd van de hele operatie. Nu wordt er wel van uitgegaan dat er weinig grote gedwongen ontslagen plaatsvinden. De postbezorging in Nederland is vrijwel altijd een parttime baan. Het zijn mensen die twee, drie dagen doen. Studenten, mensen die daarnaast nog een andere baan hebben of uitzendkrachten...

En het verloop onder die postbezorgers is ook heel erg groot. Dus PostNL houdt het jaarlijks op zo'n 35 procent... van alle postbezorgers die weer weggaan. Dan kun je natuurlijk met wat dan wordt gezegd in jargon... natuurlijk verloop het aantal mensen onder jouw postbezorgers... best wel op snelle manieren terugdringen.

En de grote veranderingen zitten dus vooral bij de brievenbuspost. Je noemde net al wat, ze mogen van één naar twee dagen. Kan je nog even op een rijtje zetten wat er allemaal anders wordt? Ja, nou ja, wat eigenlijk de grote factor is die al jaren verandert... is dat we met z'n allen veel minder post sturen. Dus tien jaar geleden verstuurden we nog zo'n 2,4 miljard stuks per jaar. Dat was afgelopen jaar anderhalf miljard. En dat daalt komend jaar volgens de verwachting van PostNL... misschien ook wel weer een tiende.

Daarnaast heeft PostNL nu nog wel de wettelijke taak om die posten te bezorgen. Dat hebben ze met het kabinet zo afgesproken. Omdat Nederland mensen moet kunnen vertrouwen dat als je een brief stuurt op de bus... dat die binnen redelijke tijd bezorgd wordt voor een redelijke prijs. En daarvan zegt PostNL eigenlijk al jaren... dat is nu zo verliesgevend geworden omdat we steeds minder brieven sturen. Daar willen we compensatie voorzien van de overheid. Die hebben ze niet gekregen. Dat ligt nu nog voor bij de rechter.

Maar wat ze wel hebben gekregen is dus inderdaad... die verruiming van de bezorgd tijden. PostNL mag vanaf juli dit jaar twee dagen over die post gaan doen... en vanaf medio volgend jaar wordt dat zelfs drie dagen. Dus dat betekent dat de brief wat langer onderweg is... en dat dat voor PostNL dus voor gevolgen heeft... dat ze die postentakken wat kunnen afschalen... omdat bepaalde processen zoals s'nachts sorteren... dat dat allemaal wat kleiner kan.

Nou zei je, we sturen veel minder post, maar toch heeft de briefbuspost ook in 2025 wel goede cijfers gedraaid? Ja, dat klopt. En je moet je voorstellen dat die wettelijke bezorgd taak, dat zijn de kaartjes en de brieven die we met z'n allen met kerst en de feestdagen sturen. Maar het grootste deel van de post die wordt bezorgd is nog steeds de zakelijke post. Dus dat zijn de brieven van alle instanties, de blauwe enveloppen. En daarin had PostNL in het afgelopen kwartaal een paar meevallers, want we hebben allemaal zo'n boekje gekregen in de bus voor het noodpakket. En we hebben allemaal een stempas gekregen.

Die krijgen we overigens in het eerste kwartaal van dit jaar... ook weer voor de gemeenteraadsverkiezingen. Dat zijn meevallers voor PostNL. Maar op die wettelijke taak hebben ze 30 miljoen verloren het afgelopen jaar.

Mijn eigen persoonlijke frustratie is dat er nog maar twee dagen per week bezorgd wordt. Zegt PostNL er ook nog iets over of ze vijf dagen blijven bezorgen, behalve dan bij mij? Ja, daar heb ik geen uitsluitsel over. Maar als de post straks drie dagen erover mag doen, dan denk ik niet dat er elke dag nog een postbode in de straat zal zijn. Dankjewel. Carnaval, wie viert het niet? Carnaval, carnaval en natuur.

Nou ja, ze zijn deels een onderdeel van de oplossing... en deels ook een doorn in het oog. Kijk, de situatie zoals die nu is, vinden gemeenten ook niet ideaal. Dat er af en aan van die busjes rijden. Zeker in de historische binnensteden... leidt dat nog wel eens tot verkeersdrukte en overlast. Dus die pakketklaar, ze zijn wel een onderdeel van de oplossing... maar een wildgroei is ook niet handig. Want als op elke hoek van de straat straks zo'n ding staat... en er een in een fel gele kleur en een ander in een fel oranje kleur... en dan nog een fel rode kleur erbij...

dan is dat natuurlijk ook niet ideaal voor het straatbeeld. Dus gemeenten doen nu een poging samen met bezorgpartijen... om daar afspraken over te gaan maken. Over hoe en op welke plek die pakketkluizen eigenlijk worden verspreid over de steden. Ja, om wel al die busjes in het straatbeeld te voorkomen. Maar is al een beetje duidelijk wat ze willen, de gemeenten?

Ja, dus de grote steden Amsterdam, Rotterdam, Utrecht en Den Haag... die gaan vrijdag een plan presenteren... waarin ze eigenlijk afspraken willen maken met bezorgers... zoals PostNL en DHL en de grote retailers... zoals Vinted Go en Amazon... die ook veel meer van die pakketkluizen aan het lanceren zijn... om afspraken te maken over de manier waarop we die dingen gaan verspreiden. En nee, die afspraken zijn nog niet heel erg concreet. Je moet het zien als een eerste stap...

Maar wel als een die volgens de gemeente belangrijk is om ook enerzijds die pakketkluizen niet uit het straatbeeld te verwijderen. Maar anderzijds wel ervoor te zorgen dat het een beetje in goede banen wordt geleid en dat ze niet overal gaan verschijnen.

Nou ja, volgens mij willen ze eigenlijk die dingen niet in de buitenruimte op straat hebben in de historische binnensteden. Want inderdaad wat je zegt, ja, als je straks op de Herengracht tien van die dingen hebt staan, dat oogt misschien niet het allermooiste, zeg maar het historische karakter van de steden. Dus dat willen ze in ieder geval niet. Ze zeggen eigenlijk, we moeten eerst op zoek naar, om te kijken naar plekken die misschien wel een beetje publieke ruimte zijn, zoals fietsenstallingen of op stations of bij andere OV-punten.

maar niet midden op straat, wel gewoon binnen of in plinten van gebouwen. En ja, wat ze eigenlijk ook willen voorkomen... waar ze eigenlijk ook wel voor willen gaan... is dat er toch ook wel eisen worden gesteld... en dat zie je ook wel in de rest van Nederland... aan het uiterlijk van die pakketkluizen. Dus dat ze niet te schilderige kleuren krijgen. Misschien nog een ontwerpwedstrijd op losgelaten worden...

Ja, dat zou misschien nog best kunnen inderdaad. Maar dan wel een ontwerpwedstrijd voor het meest onopvallende ontwerp. Wat je veel andere steden doet, is dat gemeenten nog weleens eisen stellen aan. Die zeggen dan van we willen er wel een, maar dan in een neutrale kleur van grijs of een beetje wit. Ja, en wordt het ook belangrijk dat het uitgewisseld kan worden? Dat Amazon en Pol dezelfde kluizen gebruiken of DHL en PostNL juist?

Ja, en dat is wel interessant. Want wat nu gebeurt is dat die bezorgers... die werken op sommige plekken ook al wel samen in die pakketkluizen. Dus PostNL heeft dus bijvoorbeeld ook afspraken met GLS... een andere bezorger, om zijn pakketkluizen te gebruiken. Zodat je niet als elke bezorgdienst zijnde een eigen kluis moet hebben. Maar anderen doen dat ook weer helemaal niet. Dus dat is nog wel interessant. Er moeten dus...

De gemeentes willen dus min of meer ook afdwingen... dat die partijen samen gaan werken in het vormen van zo'n netwerk. En vrijdag wordt er dus meer duidelijk? Vrijdag wordt er meer duidelijk. Tenminste, vrijdag wordt officieel het ondertekend. Het convenant hebben we inmiddels al gelezen bij het FD. En we zien dat deze afspraken nu worden gemaakt. Je moet dat zien als een eerste stap. En het is geen juridisch bindend document. Dat is wel even belangrijk om te zeggen. Dus...