Thijs Reuten

Maar er komt nog iets bij. Het is een heel slecht handelsverdrag. Ja, maar eens. Voordat daar misverstand over staat. Daar is volgens mij gebeurd dat von der Leyen... hoewel ze de macht had namens heel Europa te onderhandelen... zich toch door een aantal lidstaten die zeggen... als jij nou zorgt dat mijn wijn erbuiten blijft... als jij nou zorgt dat mijn kaas erbuiten blijft... mijn auto's erbuiten blijven...

Accepteer dan maar 15 procent. Ja, ik vind het eerlijk gezegd waanzinnig. Maar goed... Matthijs, je moet dus ook accepteren dat je er zelf een prijs voor moet betalen. Het gaat nooit werken als je zelf geen prijs wil betalen. Maar dat is natuurlijk het hele verhaal wat ook het punt weer verbindt... met Defensie en met al die andere inspanningen. Wij moeten uitstralen, zelfvertrouwen en uitstralen... dat wij bereid zijn om ook pijn te leiden. Daarmee zeg ik niet dat ik hoop dat we pijn gaan leiden...

Dat is het enige waar zo'n autocrat, ook zoals Poetin, naar kijkt. Die kijkt, durf ik het aan met die mensen of niet? En hij moet denken, ik durf het niet. Ik durf niet Estland of wat dan ook te doen. Dat moet onze uitstraling zijn.

Afgeleid van de hoofdzaak. Dus ik heb er helemaal geen moeite mee met die term. Ik vind het allemaal prima. Maar de hoofdzaak is dat we Europees inzetbare eenheden hebben... die ook met elkaar kunnen samenwerken onder een Europees commando. En hoe men het allemaal wil noemen... ik heb net al gezegd, de backbone van alles wat we Europees doen... bestaat uiteindelijk toch uit de grote militaire organisaties die we hebben. Dus dan moet je denken aan Frankrijk, het Verenigd Koninkrijk, Polen en Duitsland. Maar ik denk dus dat die term...

Eigenlijk ook door sommigen een beetje als een marketingterm is gebruikt. Want die dachten daarmee te kunnen zeggen... kijk eens hoe Europees ik ben of hoe vooruitstrevend ik ben. Ik heb er helemaal niets tegen, als mensen dat zo willen noemen. Ik heb er heel veel tegen. Ik vecht er al jaren tegen. Ik bedoel, als jij als Europa...

of dat nou naover is of de Europese Unie... gezamenlijke militaire operatie wil uitvoeren... dan kan dat gewoon. Daar hebben we de middelen voor, de procedures, de afspraken. Dat kan gewoon. Dus dat is ook hetgeen wat in de discussie zo vertroebeld is. Want er zit ook een andere kant aan het varen. Er zijn mensen die het dus heel erg graag hebben over Europees leger... en denken dan komt het allemaal wel goed.

En daarom moet je weg bij die term Europees leger. Ik ben ook wat federalistischer dan jij, denk ik. Maar eens, en dat zei ik ook aan het begin... het heeft ons eigenlijk al tien jaar lang afgeleid van de hoofdzaak... namelijk doen wat nodig is. Maar de andere kant van die discussie is natuurlijk... en dat zijn dus niet de federalisten en de mensen die daarvoor zijn... maar dat zijn de mensen die bang worden als we het hebben... over Europees samen inzetbaar. Terwijl ze bij de NAVO zich daar nooit een vraag bij stellen. Nee, nee.

Zo is het nodig. Uiteindelijk over die inzet. Kijk, als wij een squadron vliegtuigen beschikbaar stellen aan de NAVO... en zeggen wij stellen die beschikbaar... dan wordt er echt niet meer gebeld op het moment dat er in Polen een inzet nodig is. Dan wordt daar gewoon onder het commando waar ze ondergesteld zijn in Polen... worden onze Nederlandse vliegtuigen gewoon ingezet. En zo hoort het ook. Dat is NAVO, hè? Dat hebben wij gewoon...

Ja, dat is een technisch verhaal. Maar wij kunnen dus gewoon het commando overdragen... onder bepaalde omstandigheden aan een NAVO-commandant. En dan hebben we er nog zeggenschappen over. Ja, we hebben er zeggenschappen over. Maar dan moeten we ook echt alles terugtrekken. Exact. Maar dat was de antwoordbevraag. Hoe gaan we met Europese inzetbaarheid? Ik wil dus eigenlijk een gespiegelde Europese pilaar binnen NAVO. Heb ik die in die nodig? Ik zeg niet dat ik het wil. Kijk, wij hebben niet voor gekozen om de alliantie... met de Verenigde Staten op het spel te zetten. Dat is niet onze wens...

Dat zijn de Amerikanen. Maar wij moeten ons realiseren dat dat dus betekent... dat we in geval van nood het ook zelf moeten kunnen. Dus ik ben voor een gespiegelde structuur... die eigenlijk lijkt op wat we binnen de NAVO hebben. Maar dan voor ons inderdaad. Het kan altijd, want volgens de afspraken... de plaatsvervangend opperbevel hebben van de NAVO...

Europa mag ze niet als EU inzetten. Kan ook niet. Dan moet je ze beschikbaar stellen aan lidstaten... die vervolgens samen die spullen gebruiken. Maar Europa kan gewoon militaire spullen aankopen. Wordt vliegtuig. Kan allemaal volgens verdrag. Waar zit nou het probleem? Bij de besluitvorming daarover. De besluitvormingsmethodieken in de Europese Unie... inclusief het leiderschap in de Europese Commissie... die zijn niet toegesneden op...

snel besluiten en ook besluiten nemen... waar niet iedereen het mee eens is. Het doorbreken van de unanimiteit. Ook daar wordt gelukkig wel... op positief eindigen... een klein beetje voortgang mee geboekt. Omdat de lidstaten toch voor een niet onbelangrijk punt... die 90 miljard voor Oekraïne... een bepaling uit het verdrag hebben gebruikt... om buiten een aantal lidstaten... om samen een stap naar voren te zetten. Dat is...

Hoe vervelend het ook is. Want het had beter anders georganiseerd kunnen zijn. Maar dat is nu de weg waarop we dit moeten doen. Stap naar voren. Groepjes lidstaten. En door. Want anders gaan we het niet redden. Eens. Nou, dan houden we op. Dit was weer Boekestein en de Wijk. Namens Agatje en Boekestein en Rob de Wijk zeg ik dank voor het luisteren. Speciaal dank aan Thijs Reuten. En fijn weekend.