Nobele Heren
Episodes
36. Lawrence - Sneller, groter, beter
16 Jun 2026
Contributed by Lukas
Ernest Lawrence ontving in 1939 de Nobelprijs voor zijn uitvinding en ontwikkeling van de cyclotron en de daarmee behaalde resultaten, met name artifi...
35. Fermi - De ondergrondse doorbraak
09 Jun 2026
Contributed by Lukas
In 1938 ging de Nobelprijs naar Enrico Fermi. Hij kreeg de prijs voor zijn demonstraties van het bestaan van nieuwe radioactieve elementen geproduceer...
34. Davisson & Thomson - Magie in het weten
02 Jun 2026
Contributed by Lukas
In 1937 ontvingen Clinton Davisson en George Thomson de Nobelprijs voor hun experimentele ontdekking van de diffractie van elektronen door kristallen....
33 (Deel 2). Hess & Anderson - Het gespiegelde deeltje
26 May 2026
Contributed by Lukas
In dit tweede deel van de aflevering gaan de Nobele Heren in op Carl Anderson, ontdekker van het positron. Niet zomaar een deeltje, nee; een antideelt...
33 (Deel 1). Hess & Anderson - In de wolken
19 May 2026
Contributed by Lukas
In 1936 wonnen Victor Hess en Carl Anderson gezamenlijk de Nobelprijs, doch voor twee afzonderlijke bijdragen aan de wetenschap. Daarom splitsen we he...
32. Chadwick - De man zonder slaap
12 May 2026
Contributed by Lukas
In 1935 ging de Nobelprijs naar James Chadwick voor zijn ontdekking van het neutron. Dat was niet zonder gevolgen: het werk droeg later bij aan de ont...
31 (Deel 3). Schrödinger & Dirac - De Kopenhaagse interpretatie
05 May 2026
Contributed by Lukas
In dit derde deel duiken de Nobele Heren in de Kopenhaagse interpretatie: de gevestigde uitleg over hoe we al die verwarrende quantummechanica kunnen ...
31 (Deel 2). Schrödinger & Dirac - Het verlegen genie
28 Apr 2026
Contributed by Lukas
In dit tweede deel van het drieluik over grote doorbraken in de quantummechanica doorlopen de Nobele Heren het leven en werk van Paul Dirac. Ruben voe...
31 (Deel 1). Schrödinger & Dirac - De golfvergelijking
21 Apr 2026
Contributed by Lukas
De Nobele Heren zitten midden in de quantumfysica: in 1933 wonnen Erwin Schrödinger en Paul Dirac de Nobelprijs voor hun ontdekking van 'nieuwe produ...
30 (Deel 2). Heisenberg - De onzekerheidsrelatie
14 Apr 2026
Contributed by Lukas
In het tweede deel van deze aflevering duiken de Nobele Heren in een van de meest fascinerende implicaties van de quantummechanica: de onzekerheidsrel...
30 (Deel 1). Heisenberg - Op een eiland
07 Apr 2026
Contributed by Lukas
Heb je het over quantumfysica, dan heb je het onlosmakkelijk over quantummechanica. Voor de creatie van deze natuurkundige theorie ontving Werner Heis...
29. Raman - De vastbesloten winnaar
31 Mar 2026
Contributed by Lukas
We zijn aangekomen bij de eerste Aziatische winnaar van een Nobelprijs voor wetenschap: Sir Chandrasekhara Venkata Raman. In 1930 won hij de prijs voo...
28. De Broglie - De prins en de golf
24 Mar 2026
Contributed by Lukas
De Nobele Heren duiken in een nieuwe stap in de quantumfysica. In 1929 won Prins Louis-Victor Pierre Raymond de Broglie de Nobelprijs voor zijn ontdek...
27. Richardson - De doorzetter
17 Mar 2026
Contributed by Lukas
Als een metaaldraad door intense warmte gaat gloeien, raakt de lucht rondom de draad elektrisch geladen. In 1928 won Owen Willans Richardson de Nobelp...
26. Compton & Wilson - In nevelen gehuld
10 Mar 2026
Contributed by Lukas
In 1927 werd de Nobelprijs gedeeld door Arthur Holly Compton voor zijn ontdekking van het naar hem genoemde effect, en Charles Thomson Rees Wilson voo...
25. Perrin - Het kleinste bouwsteentje
03 Mar 2026
Contributed by Lukas
Waar bestaan dingen uit? In 1926 won Jean Baptiste Perrin de Nobelprijs voor zijn werk aan de discontinue structuur van materie, met name voor zijn on...
24. Franck & Hertz - Schieten met elektronen
24 Feb 2026
Contributed by Lukas
In 1925 wonnen James Franck en Gustav Hertz samen de Nobelprijs voor hun ontdekking van de wetten die de impact van een elektron op een atoom bepalen....
23. Siegbahn - De vergeten verfijner
17 Feb 2026
Contributed by Lukas
Manne Siegbahn won in 1924 de Nobelprijs voor zijn ontdekkingen en onderzoek in het veld van röntgenspectroscopie. Hij verbeterde en maakte nieuwe co...
22. Millikan - Zwevende druppels
10 Feb 2026
Contributed by Lukas
In 1923 won Robert Millikan de Nobelprijs voor zijn werk aan de elementaire lading van elektriciteit en het foto-elektrisch effect. Hij toonde aan in ...
21. Bohr - De voetballer
03 Feb 2026
Contributed by Lukas
Waar Einstein liet zien hoe het grenzeloze universum in elkaar zit, zoomde de Deense natuurkundige Niels Bohr in op het allerkleinste. In 1922 won hij...
20 (Deel 3). Marić - De mythe
27 Jan 2026
Contributed by Lukas
In het derde deel van dit drieluik breekt Ruben een lans voor de eerste vrouw van Einstein, de natuurkundige Mileva Marić. Hoewel historici het er no...
20 (Deel 2). Einstein - De relativiteit
20 Jan 2026
Contributed by Lukas
In dit tweede deel van het drieluik duiken de Nobele Heren in Einsteins meest bekende werk. Hoewel hij er nooit een Nobelprijs voor won, maakte het he...
20 (Deel 1). Einstein - De prijs
13 Jan 2026
Contributed by Lukas
De Nobele Heren komen aan bij de meest befaamde wetenschapper aller tijden: Albert Einstein. De grote hoeveelheid aan verhalen leidde tot een drieluik...
19. Guillaume - De meetmeneer
06 Jan 2026
Contributed by Lukas
In 1920 won Charles Edouard Guillaume de Nobelprijs voor zijn bijdragen aan precisiemetingen in de natuurkunde en zijn ontdekking van onregelmatighede...
18. Stark - De zure man en zijn lijntjes
30 Dec 2025
Contributed by Lukas
In 1919 won Johannes Stark de Nobelprijs voor zijn ontdekking van het dopplereffect in kanaalstralen en het splitsen van spectraallijnen in een elektr...
17. Planck - Een korrelig universum
23 Dec 2025
Contributed by Lukas
Daar is ie dan: het startschot van de quantumfysica! In 1918 won Max Planck de Nobelprijs voor zijn bijdragen aan de vooruitgang van de natuurkunde, e...
16. Barkla - Unieke elementen
16 Dec 2025
Contributed by Lukas
In 1916 werd geen Nobelprijs uitgereikt vanwege de Eerste Wereldoorlog. Zodoende komen de Heren aan in 1917, bij Charles Glover Barkla. Hij won de Nob...
15. Bragg & Bragg - De stiekeme tuinman
09 Dec 2025
Contributed by Lukas
De Nobele Heren komen aan bij het enige vader-zoon duo ooit dat samen de Nobelprijs ontving. We hebben het over William Henry Bragg en William Lawrenc...
14. Von Laue - Doorleven in eigen land
02 Dec 2025
Contributed by Lukas
In 1914 won Max von Laue de Nobelprijs voor zijn ontdekking van de diffractie van röntgenstraling door kristallen, waarmee hij twee natuurkundige puz...
13. Kamerlingh Onnes - Botsen & bevriezen
25 Nov 2025
Contributed by Lukas
In 1913 won Heike Kamerlingh Onnes de Nobelprijs voor zijn onderzoek naar de eigenschappen van materie bij extreem lage temperaturen, wat leidde tot z...
12. Dalén - Licht in de duisternis
18 Nov 2025
Contributed by Lukas
Voor deze aflevering: een uitvinding! In 1912 won Gustaf Dalén de Nobelprijs voor zijn 'zonneklep', een apparaat dat vuurtorens en boeien automatisch...
11. Wien - Gloeiende warmte
11 Nov 2025
Contributed by Lukas
De Nobele Heren komen aan bij de vooravond van de quantumfysica. In 1911 won Wilhelm Wien de Nobelprijs voor zijn werk rond de straling van warmte. Ru...
10. Van der Waals - Trillende toestand
04 Nov 2025
Contributed by Lukas
In 1910 won Johannes Diderik van der Waals de Nobelprijs voor zijn toestandsvergelijking voor gassen en vloeistoffen. Laat het nou net zo zijn dat Van...
9. Marconi & Braun - Radio-rimpelingen
28 Oct 2025
Contributed by Lukas
In 1909 wonnen Guglielmo Marconi en Karl Ferdinand Braun de Nobelprijs voor hun bijdragen aan de ontwikkeling van draadloze telegrafie. In andere woor...
8. Lippmann - Onder de emulsie
21 Oct 2025
Contributed by Lukas
In 1908 won Gabriel Lippmann de Nobelprijs voor zijn methode om kleuren in foto's te verwezenlijken op basis van interferentie. Wat begint als bondig ...
7. Michelson - Licht, snelheid en tijd
14 Oct 2025
Contributed by Lukas
Albert A. Michelson won in 1907 de Nobelprijs voor zijn optische precisie instrumenten (woorden die Luuk smaakten) en het werk dat hij daarmee verrich...
6. Thomson - Kleine 'corpuscles'
07 Oct 2025
Contributed by Lukas
In 1906 won J.J. Thomson de Nobelprijs voor zijn 'theoretische en experimentele onderzoek rondom de geleiding van elektriciteit door gassen'. Of in an...
5. Lenard - De zure man en zijn raampje
30 Sep 2025
Contributed by Lukas
Philipp Lenard was op zijn zachtst gezegd een zure man. Ondanks dat hij in 1905 de Nobelprijs won voor zijn onderzoek naar kathodestralen, bleef hij j...
4. Rayleigh - Edele gassen
23 Sep 2025
Contributed by Lukas
In 1904 won Lord Rayleigh de Nobelprijs voor zijn onderzoek naar de dichtheid van belangrijke gassen en de ontdeking van het eerste edelgas argon. Maa...
3. Becquerel & Curies - Een geërfd zakje zout
16 Sep 2025
Contributed by Lukas
Henri Becquerel en het echtpaar Marie en Pierre Curie wonnen in 1903 de Nobelprijs voor hun werk rondom radioactiviteit. Maar over de Curies valt veel...
2. Lorentz & Zeeman - Gespleten licht
16 Sep 2025
Contributed by Lukas
Hendrik Lorentz en Pieter Zeeman wonnen in 1902 de Nobelprijs voor hun onderzoek naar de invloed van magnetisme op stralingsfenomenen. Ruben neemt Luu...
1. Röntgen - 'Ik heb mijn dood gezien.'
15 Sep 2025
Contributed by Lukas
In deze eerste aflevering bijten de heren de spits af met de eerste winnaar van de Nobelprijs voor Natuurkunde in 1901, Wilhelm Röntgen. Zijn ontdekk...