کودتا همانطور که پیشتر گفتیم از دو بخش مجزا از هم تشکیل شده بود . تا بدین جا ما عمدتاً بخش نظامی را که شامل رضاخان میرپنج ، لشکر قزاق و سرهنگ آیرونساید در قزوین بود تشریح کردیم. بخش اصلی کودتا یا بخش سیاسی آن در حقیقت به رهبری سید ضیاءالدین طباطبایی بود. نقش او از زمانی که کودتا اتفاق افتاد به مراتب مهم‌تر از رضاخان بود. سید در حقیقت رئیس دولت کودتا بود و رضا خان یکی از فرماندهان نظامی آن دولت. دستورات و احکام حکومتی تماماً توسط سید ضیاء که حالا صدراعظم شده بود صادر می‌شد. تمامی عزل و نصب های مقامات حکومتی هم توسط سید ضیاء صورت می گرفت همچنین ملاقات با پادشاه ، دربار و رجال نیز با وی بود.ایضاً دیدار با سفرای کشورهای مهم همچون روسیه، انگلستان هم با سید ضیا بود. رضاخان در حقیقت فرامین خود را از دولت می‌گرفت و از پیش خود به جز در اموری که مربوط به لشکر قزاق می شد نه اقدامی می کرد و نه نقشی در تصمیم گیری ها داشت. سید ضیاء بعنوان یک صدراعظم بسیار جوان بود و سی و دو سال بیشتر نداشت. اگرچه نظامی نبود اما به نظر می رسید همان بیسمارک ، ناپلئون و نادر است که در تهران ظهور کرده. جدی، بی باک، منضبط و درعین حال بی رحم. همانکه خود بارها در مقالاتش نوشته بود : رهبری که دل شیر و بی‌رحمی پلنگ را توامان دارا بود. در حالی که رضاخان ، فارسی را هم قادر نبود با ادب و لفظ قلم صحبت کند ، سید به روسی ، انگلیسی و فرانسه مسلط بود و با سفرای هر کشور با زبان خود آنان صحبت می کرد. و بالاخره او از حمایت نورمن برخوردار بود در حالی که حامی رضاخان آیرونساید قبل از رسیدن لشکر قزاق به پایتخت از ایران برای همیشه خارج شده بود.

Ask this episode

“What did the council decide on item 42?” — answered with the speaker and the moment.

Transcript

Related