Kobe Eelsen

Welkom bij Weet ik veel, het tweeluik over olie. We hebben ingemaakt over olie de vloeistof en wat we daar allemaal mee kunnen. Maar we moeten er natuurlijk ook in maken over olie. De economische motor van de wereldeconomie blijkt. Want als er wat bommen vallen in het Midden-Oosten, dan stijgt die prijs en dan dreigen landen

Volledig te ontsporen schulden, dan ontsporen onze facturen. Blijkbaar worden de producten in de supermarkt ook duurder. Hoe kan dat in godsnaam allemaal? Daarom hebben we uitgenodigd hoofdeconom bij BNP Paribas Fortis. Goedemiddag. Goedemiddag. Wat staat de olie op dit moment, weten we dat? Ik denk dat ergens tussen de 110, 120 dollar per vat zal ergens meer dan rond de 110 dollar per vat zijn. En een maand geleden of twee maanden geleden, 60 dacht ik. Ja, 60, 65. Het is verdubbeld. Het is verdubbeld, ja.

Kan jij aan een leek zoals ik uitleggen hoe dat dan komt? Oké, ik ben geen dommerik natuurlijk, ik weet dan ook, oorlog, onzekerheid in de markten, die straat van Hormuz is dicht, de olie kan niet meer geëxporteerd worden, maar dan hoor ik dat er nog heel veel oliereserves zijn en dat soort zaken.

Een beetje humor moet wel in deze tijden. Want wat zit er in dat jingletje of in dat geluidje? Ja, niet alleen de olieprijs stijgt, maar dus een hele keten dat daarachter komt, tot zelfs ouderenzorg en kindercrashen blijkbaar, stijgt dat. Hoe hangt dat allemaal samen?

Die zijn inderdaad van, ja, olie is verantwoordelijk voor miljoenen producten. Van samples tot smaakstoffen, onwaarschijnlijk. Dus inderdaad, puur redeneren van, ja, de enkelde benzine aan de pomp gaat duurder worden, omdat inderdaad die olie schaarster wordt, dat is logisch. Maar wat je nu zegt, klopt. Het is alles waar die olie nog maar mee te maken heeft.

Maar dan hoor je, Groenland is een deel van Denemarken, daar zit veel wat olie. Noorwegen is een rijk land omwille van de olie. Kan je dat niet zeggen? Noorwegen, pompjes wat meer op, zodat wij in Europa voorzien zijn van. Of kan je dat zo snel niet opschalen? Dat is een heel goeie vraag. Je hebt verschillende soorten olie. Ik heb eens een filmpje gezien en daarin was olie zwarte pek. Maar dat was een andere soort olie, heel vloeibaar. En allemaal verschillende soorten olie. En natuurlijk naar gelang.

Maar ja, dat is toch onwaarschijnlijk dat de wereldeconomie afhangt aan dat ene stukje? Het ligt ook echt slecht, want het is zo'n hoekje dat je moet maken. Iran ten noorden, ten zuiden de Emiraten, denk ik, als ik het goed heb. Wel, ik ben niet zo geografisch onderlegd. Het is dus die straat van Homo's waar het over gaat, waar Amerika nu ook vraagt aan Europa van help ons daar.

Ja, de straat is gewoon dicht. Er liggen mijnen of we schieten op jou. Ja, bon. Oké, dat is puur dus de olie als economisch product. Maar dan zit er nog een heel complex web achter, als ik mij een beetje goed geïnformeerd heb.

Ik laat eerst iets horen. Het is een quote over de petrodollar. De dollar is de Amerikaanse munt, dat weten we allemaal. Petroleum is de stof, is olie. En als je dat samenzet is het dus de petrodollar. En dat is de currency, dat is de munteenheid waarin alle olie ter wereld wordt verhandeld.

Hoe minder dat er vraag is naar een bepaalde munt, hoe hoger dat uw rente gaat zijn. Uw rente is uw kostprijs voor uw munt. Dus een Afrikaans land dat in een hyperinflatie terechtkomt, wil gewoon zeggen dat niemand die munt nog wil. Dan gaat die miljoen procent, wat is het van die verhalen, 4 miljard voor een brood. Dat is puur omdat andere landen zeggen, nee, die munt is niet meer stabiel. Die gaan wij niet meer kopen.

Einde. Dus het feit, stel dat die dollar, die op dit moment gekoppeld is, die petrodollar aan de hele olieindustrie, als landen gaan zeggen van, zeg je maar eigenlijk, als we dan nu gewoon in yen betalen of in roebel betalen, dat de dollar minder en minder waard wordt. De dollar gaat sowieso minder gevraagd zijn. De rente gaat meer dan waarschijnlijk een beetje de hoogte ingaan.

Een miljard dollar. Ik heb het hier net ingetypt. 36.000 tot 37.000 miljard dollar Amerikaanse staatsgoed. Voilà. Dus dat is...

Die Exxon, die Esso's, de Shell's van deze wereld zijn geen nationale bedrijven. Dat zijn privébedrijven, commerciële bedrijven. Dus als die inderdaad een koper hebben voor 110 dollar per vat, gaan die dat verkopen. Ja, en dat is verschillend met de gasprijs. Dat is wel interessant. Die gasprijs is regionaal.

Hoe komt het dan dat we vandaag horen, door die aanslag op dat natural gas ding in Qatar, dat onze gasprijs vandaag in Europa 30% stijgt? Ja, dat is het feit dat die gas die vandaar komt van Qatar... Voor Europa was. Een heel groot stuk voor Europa komt. Naar Europa gaat. En...

Wat mij boeide in dat fragment, de implosie van de Amerikaanse economie. We hebben al geleerd over die petrodollar, dat er heel veel dollars nodig zijn, dat dat goed is voor de rente van de staatsschuld. Dat is een complex verhaal, dat heb je goed uitgelegd. Maar waarom zou dat dan kunnen leiden tot echt een implosie van die economie?

Een index overschreden en dan moeten de loden omhoog en dan zijn de werkgevers boos en dan zegt de overheid weer van ja, we gaan eens even de indexering overslaan en dan beginnen we daarin te... Dus hoe het allemaal aan elkaar hangt, dat is toch onwaarschijnlijk? Ja, en dan is de grote vraag natuurlijk, vandaag gaan we iedereen weer compenseren zoals in 2020.

Die had haar wenkbrauwen laten doen. Blijkbaar is dat een ding. Ik heb het nog niet laten doen. In Burgt, bij Zwijndrecht, daar woon ik. En ze was aan het babbelen met die kleine medestander. Iemand die wenkbrauwen doet, dat is een kleine medestander, een kleine zelfstandige. En die zei, het is kalm. Het is echt kalm. En onze moeder vroeg, hoe komt het? Ja, ik krijg echt zowel berichtjes van mensen die zeggen, ja...

Met die oorlog en de naft is zo duur. We spreken over naft in Berucht. Ik kan mijn wenkbrauwen wat uitstellen. Toen dacht ik, dit is die reactie. De bouwsector gaat dat ook beginnen voelen. Mensen zeggen, we gaan die verbouwing een beetje uitstellen. Want wat gaat dat doen, die prijs? En zo draait alles rond die olieprijs. Psychologie. Het is psychologie. De vrees. Wat moet je het meest vrezen? Dat is de vrees. Ja.

Is de les niet, ik heb die quote net ook aan onze geoloog, dus als je deze podcast enkel hoort, er is ook nog een podcast over olie met een geoloog, over de vloeistof, die zwarte drek, wat is dat precies? Ik heb hem ook deze quote voorgelegd. Benieuwd naar uw mening. Het is Elon Musk die iets zeer interessants zegt over het begrip olie. We should accelerate the transition to sustainable energy.

Hoofdeconom BNP Paribas Fortis, Kunduleus. Stel dat wij 100% onafhankelijk waren van olie. Het is... Misschien ooit, hè. Dan mag Trump bombarderen wie hij wil. Dan hebben wij daar geen last van. Als onze energie 100% duurzaam lokaal zou opgewekt kunnen worden, nogmaals, hypothetisch op dit moment, laat ze dat maar doen, hè. Maar dan gaat hij ook geen oorlog voeren, hè.