Mark Rietveld

Ja, het is heel kort, maar... Ja, het is gewoon een explosie van heftig geweld. Wordt ook gefilmd, overigens, door een van de jongens. Zijn die jongens snel opgepakt? Ik kan me dat niet heel goed herinneren. Het is 28 oktober. Volgens mij wel rond het einde van het jaar waren ze er wel bij. En hebben ze ook een tijd vastgezeten. Maar hoe zijn ze bij die jongens terechtgekomen? Dat weet ik niet meer. Want ja, op een gegeven moment... Wij hebben ze natuurlijk...

en voor het bewijs was dat niet zo belangrijk. Maar ik weet nog wel dat de politie bijvoorbeeld een OVC... ik weet niet of je het belletje praat... opnemen, vertrouwelijke communicatie. Ze hebben dus op een fiets afgeluisterd. Dat wist ik niet dat dat kon, maar dat kon. Vroeger was dat in een auto. Ja, precies, het was op een fiets. Je kan er natuurlijk van uitgaan dat op het moment dat er een dode is gevallen... dan trekt de politie natuurlijk...

Alles uit de kast, toch? Er was een TGO, dat Team Grootschalige Opsporing. Daar werd meteen volop ingezet door de politie. Dus die waren er redelijk snel bij. En ja, in april 2021, dus zes maanden later... zaten we al inhoudelijk op zitting. Er waren ook geen pro forma's, geen eerdere zittingen, gewoon meteen...

Dat is best wel snel eigenlijk. Ja, bij jeugd proberen we er wel wat sneller bij te zijn. Dus deze was binnen een half jaar. Maar dat heeft er ook mee te maken. Als jij vijftien bent en je pleegt een strafbaar feit... en je komt twee, drie jaar later op de zitting... Dan ben je te lang weer vergeten. Nee, dan zit er gewoon een heel ander mens...

Want jeugdige ontwikkelingen ontwikkelen zich zo snel. Het is gewoon een hele andere jongen zit er dan. Dus je moet echt wel een beetje korter op de bal zitten bij jeugd. Vandaar dat we proberen die sneller op zitting te krijgen. Het OM probeert dat ook. Jij bereidt je voor op zo'n zaken. Je krijgt zo'n dossier. Dat is digitaal dan tegenwoordig. Wat staat er allemaal voor bewijs in dan? Voor bewijsmiddelen?

Chats natuurlijk, uit de telefoons, getuigenverklaringen. Waar de mensen het gezien hadden. Ja, maar dat was in de stad. Ja, maar er waren toch mensen op straat. Maar ik weet wel dat die zaak heeft heel veel opheft... uit landelijke opheft veroorzaakt. En een filmpje, een van de jongens heeft gefilmd. Dat filmpje hebben ze ook achterhaald. Ja, dat hebben ze uit de telefoon van een van de jongens gehaald. Dus dat waren eigenlijk de belangrijkste bewijsmiddelen... in deze zaak.

Eigenlijk niet heel veel anders dan een willekeurige openlijk geweld... of mishandelingszaak in een stad. Zaten deze jongens, toen ze voor het eerst bij jou kwamen... zaten ze allemaal nog vast? Niet meer. Nee, hebben wel vastgezeten.

Ja, tot aan de zitting zit je wel vast, toch? En dat is nu niet het geval. Nee, want bij jeugdigen moeten wij, zo staat ook in de wet... kijken of we ze kunnen schorsen. Schorsen, tenzij wordt dat ook wel genoemd. En schorsen is met allerlei voorwaarden... om ervoor te zorgen dat ze niet nog een keer de fout ingaan. Dus dan denk je aan enkelbandjes, reclassering...

En is dan daar de gedachte achter van... als je ergens leert om crimineel te zijn, dan is het wel de gevangenis? Of is dat een deel? Kijk, de Raad voor de Kinderbescherming zegt altijd... ja, opsluiten, daar word je niet altijd beter van. Zeker in het voorarrestgedeelte. Als je eenmaal in de jeugdinrichting wat langer zit... dan doen ze ook nog wel een opvoeding en behandeling en zo. Maar zeker zo kort. En jeugdinrichting, ze doen hun best. Ze zeggen altijd, het moment dat je binnenkomt, begint de behandeling. Al is het maar samen aan tafel eten.

Niet alle jongeren hebben dat geleerd. Basale dingen. Maar goed, schorsen tenzij. En dit waren jongens waar, daar was ik niet bij betrokken... waarvan in ieder geval toen de raadkamer heeft gezegd... van nou, deze kunnen wel geschorst worden. Dus ze waren niet zomaar vrijgelaten. Nee, onder voorwaarden. Oké, daar speelt natuurlijk dan denk ik wel een belangrijke rol... maar vul me in als het niet zo is.

Hoe kom je hier nou op? Wat bezielt jullie eigenlijk? Wij als volwassen mensen denken, hoe bedenk je dit? Dat je denkt, hoe kun je? Maar ja, dit zijn pubers. En pubers doen hele domme dingen.

En die doen hele domme dingen in een groepie. En dan kan het heel snel uit de hand lopen. De een schopt, de ander slaat. Iemand gaat neer, iemand filmt. Het is ook coronatijd, je gaat met z'n allen opzoeken. O, lachen, we gaan dit doen. Denk je dat corona invloed heeft gehad op dit gedrag?

Of de verveling die voortkomt uit dat thuiszitten. Mogelijk. Jullie zeiden het in de intro al. In corona was een soort golf van dit soort zaken. En dat is daarna weer weggeëbd. Dus ja, ik denk dat dat misschien wel... Ik denk dat je kan zeggen zonder dat ik dat wetenschappelijker onderbouw. Nee, ik hoor de criminologen nu allemaal. Die spitsen nu allemaal hun oortjes te zitten te luisteren.

waar je echt niet mee wil ruilen als in de zin van achtergrond... en hoe ze zijn opgevoed of hoe ze niet zijn opgevoed. Niet lang geleden had ik een jongen... en daar hield ik zo'n psychologisch rapport voor. En toen zei ik, ja, het lijkt er wel op... dat je moeder je een beetje in de steek heeft gelaten. En ze zei, ja, dat is toch normaal? En ik, wat bedoel je...

Maar hij bedoelde, het is toch normaal dat ik me daar rot over voel? En ik dacht dat hij bedoelde, het is normaal dat hij in de steek werd gelaten. En dat is een beetje met verslaafde ouders, gewelddadige vaders. Rotjeugd gehad. Stoornissen. Stoornissen, ja, dat krijg je vanzelf. Een hechtingstoornis, dus je op niemand kan vertrouwen. Dus rotjeugd plus, plus, plus. Dat is zeg maar wat ik normaal zie.

Maar deze jongens, er was wel wat problematiek bij een aantal... maar veel minder. Keurige zinnen. Nette ouders die zich kapot schaamden. Het was wel echt anders dan... anders. Straks in Napleiten hoor je meer over de zaak van de jongeren... die deden aan pedohunten.

Je bent weer terug bij Naap Leijten met rechter Mark Rietveld. Wat je dus ook eigenlijk zegt, Mark... dit waren niet geharde criminelen... die al volgens de moors van de straat opereerden. Hadden ze wat verklaard? Laagde verklaring? Ja. En die verklaringen waren weer niet heel anders... dan wat we normaal tegenkomen in dat soort zaken. Want de politie doet vaak goed onderzoek... en die plaatst die jongens wel op die plek. Daar kunnen de meeste jongeren niet onderuit. Wat gebeurt er dan? Dan zegt die jongen, ja, ja, ja, maar...

Ik stond erbij en keek ernaar. En dan komt meester Flokstra en die zegt dan ja. Mijn cliënt, want medeplegen is natuurlijk altijd ten laste. Gelijk mijn cliënt, die heeft niks gedaan. Dus u kunt hem niet veroordelen voor medeplegen. En soms in dat groepsgeweld is dat ook zo. Als jullie twee nu, we staan te praten hier buiten. Jullie twee een beetje beef met Anneke. Besluiten om Anneke is even helemaal...

En ik sta erbij. Het is zeer de Andersom hoor. We houden heel erg van onze Anneke. Maar die hangt af en toe in je kuit hoor. Maar even voor het voorbeeld. En ik sta erbij. Ik denk, wat doen ze nu? Ja, dan ben ik geen medepleger. Maar zo gaat het natuurlijk niet. Wat er gebeurt is, ze maken eigenlijk allemaal hun aandeel kleiner. En dat was hier ook.

En die is er wel bij. En die weten ook, want dat wisten ze allemaal... vanavond gaan we geweld, in jongere taal dan, over die chat... vanavond gaan we geweld gebruiken. Ik heb er weer eentje. Dus die lokker is gewoon een bijdrager... omdat hij ook weet wat er gaat gebeuren. Maar je kunt ook situaties hebben...